اعتماد به نفس نوجوان را در خانه رشد دهید
آمنه درویشی،کارشناس ارشد مرکز مشاوره آرامش استان ایلام

📍روانشناسی نوجوان
چطور خانه را به محیطی تبدیل کنید که اعتمادبهنفس فرزندتان در آن رشد کند؟
۱.ماشین لباسشویی احساسات” نباشید!
نوجوانان در این سنین پر از احساسات متناقض هستند (شادی، خشم، ناامیدی، هیجان) اگر هر بار که ناراحت هستند، سریع وارد عمل شده و مشکل را حل کنید یا آنها را سرزنش کنید، فرصت “مدیریت هیجان” را از آنها گرفتهاید. اجازه دهید گاهی ناراحتی را تجربه کنند، کنارشان بنشینید، همدلی کنید و بگویید: “میفهمم ناراحتی، ولی مطمئنم میتونی از پسش بربیای.” این یعنی شما به توانایی او ایمان دارید.
۲. از “برچسب زدن” بپرهیزید
“تو خجالتی هستی”، “باز هم بیدقتی کردی”، “تودار و گوشهگیر نباش”… این جملات مانند مهرهایی هستند که تا سالها روی شخصیت نوجوان میمانند. به جای برچسب زدن به شخصیت، روی “رفتار” تمرکز کنید. مثلاً به جای “تو خجالتی هستی” بگویید: “به نظر میرسد امروز در جمع احساس راحتی نداشتی، دوست داری بعداً در این باره حرف بزنیم؟”
۳. منطقه امن برای ابراز وجود ایجاد کنید
آیا فرزند شما میتواند در خانه نظرش را بگوید، حتی اگر مخالف نظر شما باشد! آیا فضایی برای گفتگو و “نه” شنیدن وجود دارد؟ اگر نوجوان بداند که با ابراز عقیده، طرد یا سرکوب نمیشود، جرئت فکر کردن و ابراز وجود پیدا میکند. این یعنی اعتمادبهنفس واقعی.
۴. موفقیت را محدود به نمره و امتحان نکنید
اگر تمام ارزشمندی یک نوجوان را وابسته به نمرات بیست یا قبولی در دانشگاه خاصی کنید، با اولین شکست تحصیلی، هویت او فرو میریزد. سعی کنید “تلاش” و “پشتکار” را تحسین کنید، حتی اگر نتیجه دلخواه را نگرفت. به او نشان دهید که برای شما، “انسان خوب بودن” از “نمره عالی گرفتن” مهمتر است.
۵. آینه تمام قد او باشید
شما مهمترین الگوی فرزندتان هستید. اگر در برابر شکستهای خودتان منعطف باشید و با مشکلات زندگی با آرامش و امید برخورد کنید، نوجوان شما نیز همین رفتار را یاد میگیرد. مراقب باشید در خانه چگونه درباره خودتان قضاوت میکنید. اگر مدام بگویید “من که هیچکارهام”، او هم یاد میگیرد که بیارزشی را در آینه نگاه کند.
کلام آخر:
اعتمادبهنفس یک شبه ساخته نمیشود. این یک سرمایهگذاری بلندمدت است که نیاز به صبر، آگاهی و عشق بیقیدوشرط شما دارد. گاهی فقط کافیست دستی روی شانه نوجوانتان بگذارید و بگویید: “بهت افتخار میکنم، فقط برای اینکه خودتی.”



